من آدم باهوشی نیستم. شاید شما از من باهوشتر باشید. در واقع احتمال اون بسیار زیاد هست. اما هرانسانی به دلیل انسان بودن خود، هر چه قدر هم باهوش باشد باز هم نمیتواند تمام جوانب یک کار را درست پیشبینی کند. اصولن ما انسانها پیشگوهای خوبی نیستیم و تمام برنامه ریزیها ما بیشتر حدس و گمان است.
در ارتشهای جهان فرماندهها همیشه برای حمله خود برنامهای را در چندین صفحه مینویسند اما در میان آنها گفتهای معروف وجود دارد که میگوید «هیچ برنامهای نمیتواند در مواجهه با دشمن دوام بیاورد». در واقع تمام آن نوشتهها در چندین صفحه فقط حدس و گمانی بیش نیست. اما اگر اینگونه هست چگونه حملهای موفقیت آمیز میشود؟ دلیل آن برمیگردد به یک جملهای کلیدی که ابتدای آن اسناد همیشه نوشته میشود و آن «هدف از انجام آن عملیات» است. از فرماندهان رده پایینتر و سربازان خواسته میشود که بدون توجه به آنچه که در صحنه نبرد ممکن است اتفاق بیافتد، بایستی «هدف» این عملیات محقق شود.
در زندگی عادی نیز میتوان از روش بالا استفاده کرد. میخواهید کاری شروع کنید در حد شهر، استان یا کشورتون؟ یا میخواهید نرمافزاری طراحی کنید؟ یا میخواهید استارتاپی راهاندازی کنید؟ اصلن نیاز نیست که ایده خودتون رو بینقص کنید. ایده خودتون رو تا حدی ببرید جلو وبعد اون رو به همه دنیا عرضه کنید. ازشون بخواید تا به شما در اینکار ملحق بشن و بگن چطوری میشه کار رو پیشرفت داد. از سایر افراد بخواین تا از نرمافزارتون استفاده کنن و بگن که چطوری میتونین بهبودش ببخشین.
اگر پیام خودتون رو واضح به دیگران برسونید و راهی براشون پیشبینی کنید تا صدایشون رو به شما برسونند، در عجب میمونید از اتفاقهای خوبی که خواهد افتاد. در عجب میمونید از پیشنهادهای خوبی که افراد براتون میفرستن. در عجب میمونید از مقدار تاثیری که میتونستید در دیگران بگذارید.
برای مثال در مورد چالشی که من در مورد طراحی سرویس در شش ماه برای خودم طراحی کردم همین اتفاق افتاد. من اصلن نمیخواستم از کسی دعوت کنم تا این چالش رو برا خودشون تکرار کنن ولی در کمتر از نیم ساعت در توییتر هشتگای برای این کار شکل گرفت در عرض چندین ساعت چندین نفر خودشون رو به روش مشابه به چالش کشیدند. افراد بسیاری در مورد امکان پذیر بودن، خوب بودن یا بد بودن این چالش شروع به بحث کردند.
اگر من این چالش رو به صورت خصوصی پیش میبردم هیچکدوم از این اتفاقها بدون در نظر گرفتن نتیجه اونها به وجود نمیومد. حالا اگر شما هم ایده ای دارید سعی کنید سریع اون رو به گوش افراد مشتاق برسوند، بخشی از اون رو عملی کنید و به بقیه نشون بدید، به جای اینکه در تنهایی به گمان خودتون ایده خودتون رو بپزید. که هیچ کدوم از انسانها به انداره جمعی از اونها باهوشتر نیستند.
پینوشت:
ابولفضل فتاحی عزیز هم درست همزمان با من نوشتهای در این موضوع با عنوان «توی کار زیاد وسواس به خرج ندید» منتشر کرده که خوندنش رو پیشنهاد میکنم.